पुणे: शारदीय नवरात्रीचा पाचवा दिवस हा दुर्गा देवीच्या पाचव्या रूपाला, म्हणजेच स्कंदमाता (Navratri 2025) यांना समर्पित आहे. हे रूप मातृत्व आणि करुणेचे प्रतीक मानले जाते. या दिवशी देवीच्या पूजनाने भक्तांना सुख, शांती, समृद्धी आणि संतान प्राप्तीचा आशीर्वाद मिळतो.
मातेचे स्वरूप आणि महत्त्व
देवीला स्कंदमाता हे नाव भगवान कार्तिकेयची जननी असल्यामुळे मिळाले. तिच्या विग्रहात बालरूप स्कंद त्यांच्या मांडीवर बसलेले असतात. देवीचा वर्ण शुभ्र आहे आणि त्या कमळाच्या फुलावर विराजमान असतात. त्यांच्या चार भुजांपैकी एका हातात बाल स्कंद, दोन हातांमध्ये कमळ आणि एक हात नेहमी अभय मुद्रेत असतो. ही मुद्रा भक्तांना निर्भयता, सुरक्षा आणि मायेचा आशीर्वाद देते. देवी स्कंदमाता हा संदेश देते की, जीवन हे एक युद्ध आहे आणि आपल्याला स्वतःला सेनापती बनून त्यात संघर्ष करायला हवा.
पंचमी 2025: तिथी आणि शुभ मुहूर्त
पंचांगानुसार, शारदीय नवरात्री 2025 मध्ये पंचमी तिथी 26 सप्टेंबर रोजी सकाळी 9:34 पासून सुरू होईल आणि 27 सप्टेंबर रोजी दुपारी 12:05 पर्यंत राहील. त्यामुळे स्कंदमातेची पूजा 27 सप्टेंबर रोजी केली जाईल.
पूजेचा शुभ काळ
पूजेसाठी काही विशेष शुभ मुहूर्त:
- ब्रह्म मुहूर्त: पहाटे 4:36 ते 5:24 पर्यंत.
- सकाळची पूजा: सकाळी 5:00 ते 6:12 पर्यंत.
- अभिजीत मुहूर्त: दुपारी 11:48 ते 12:36 पर्यंत.
- संध्याकाळची पूजा: संध्याकाळी 6:30 ते 7:42 पर्यंत.
या शुभ काळात पूजा केल्याने विशेष लाभ मिळतो, असे मानले जाते.
मातेला प्रिय असणारा नैवेद्य
धार्मिक मान्यतेनुसार, देवी स्कंदमातेला पिवळा रंग खूप आवडतो. त्यामुळे पंचमीच्या दिवशी भक्त त्यांना पिवळ्या रंगाचे पदार्थ अर्पण करतात. यामध्ये केशरयुक्त खीर, पिवळी मिठाई, केळी आणि शिरा यांचा समावेश असतो. असे मानले जाते की, हा नैवेद्य अर्पण केल्याने माता प्रसन्न होऊन भक्तांना निरोगी आयुष्य, वैभव आणि सुख-समृद्धीचा आशीर्वाद देते.
