Navratri 2025: नवरात्रीच्या नऊ दिवसांच्या विशेष उत्सवाचा आज चौथा दिवस आहे. आजच्या दिवशी दुर्गा देवीचा चौथा अवतार असलेल्या माता कुष्मांडा यांची पूजा केली जाते. असे मानले जाते की, देवी कुष्मांडा आपल्या भक्तांना सुख, समृद्धी, शक्ती आणि बुद्धीचा आशीर्वाद देते. मात्र, या दिवशी एक विशेष गोष्ट लक्षात ठेवणे अत्यंत आवश्यक आहे, नाहीतर देवीचा कोप होऊ शकतो आणि तुमचे उपवास खंडित होऊ शकते.
देवी भागवत पुराणानुसार, माता कुष्मांडा ही अष्टभुजा असलेली देवी आहे. त्यांच्या हातात कमंडल, धनुष्य, बाण, कमळाचे फूल, अमृत कलश, चक्र, गदा आणि जपमाळ आहे. त्या सिंहावर स्वार होतात. माता कुष्मांडाला आदिशक्ती मानले जाते, कारण जेव्हा सृष्टी अस्तित्वात नव्हती, तेव्हा त्यांनीच ब्रह्मांडची रचना केली. त्यांची तेजस्विता सूर्याप्रमाणे आहे आणि त्यांचा निवास सूर्यमंडलात असतो.
देवी कुष्मांडा लवकरच प्रसन्न होतात. त्यांची पूजा केल्याने भक्तांचे सर्व आजार आणि दु:ख दूर होतात. त्यांच्या भक्तीने व्यक्तीचे आयुष्य, मान-सन्मान आणि आरोग्य वाढते. विशेषतः, माता कुष्मांडा गर्भामध्ये असलेल्या बाळाचे रक्षण करते. त्यामुळे त्यांना ‘संसाराच्या माता’ म्हणूनही ओळखले जाते. या दिवशी देवीला प्रिय असणारा मालपुआचा नैवेद्य अर्पण केल्यास देवी लवकरच प्रसन्न होते, असे म्हणतात.
या दिवशी तुम्हाला एक विशेष काळजी घ्यायची आहे. देवी कुष्मांडाच्या पूजेच्या दिवशी महिलांनी आपल्या हाताने भोपळा कापू नये. याला ‘कुष्मांडा फळ’ देखील म्हणतात. भोपळा, पपई, कलिंगड, टरबूज यांसारख्या गोल फळांना ‘गर्भाचे प्रतीक’ मानले जाते. एका मातेने स्वतःच्या हाताने ‘गर्भ’ नष्ट करू नये, अशी या मागची धार्मिक धारणा आहे.
जर हे फळ कापणे आवश्यक असेल, तर घरातील एखाद्या पुरुषाला किंवा अविवाहित मुलीला ते कापायला सांगावे. किंवा दुकानातून आणतानाच त्याचे तुकडे करून घ्यावेत. यामुळे कोणताही दोष लागणार नाही आणि देवीची कृपा तुमच्यावर राहील.
