पुणे : पुणे-सोलापूर-वाडी रेल्वेमार्गाची क्षमता वाढविण्यासाठी मांजरी स्थानकापासून तिसरी आणि चौथी रेल्वे मार्गिका उभारण्याचे नियोजन करण्यात आले आहे. यासाठी पुणे आणि सोलापूर जिल्ह्यात भूसंपादनाची प्रक्रिया सुरू झाली आहे. सुमारे 412 किलोमीटर लांबीच्या या प्रकल्पामुळे भविष्यात या मार्गावरील रेल्वे वाहतूक अधिक वेगवान आणि सुरळीत होण्याची अपेक्षा आहे.
या प्रकल्पासाठी पुणे जिल्ह्यात सुमारे 92 एकर, तर सोलापूर जिल्ह्यात सुमारे 530 एकर जमीन संपादित केली जाणार आहे. सुमारे 16 हजार कोटी रुपये खर्चाच्या या प्रकल्पामुळे या मार्गावरील रेल्वेगाड्यांचा वेग ताशी 160 किलोमीटरपर्यंत वाढविण्याचे नियोजन आहे.
प्रस्तावित नव्या मार्गिकांवरून सुमारे 32 प्रवासी रेल्वे आणि 40 हून अधिक मालगाड्या धावू शकतील. सध्या पुणे-सोलापूर-वाडी मार्गावर दररोज सरासरी 100 हून अधिक प्रवासी रेल्वेगाड्या धावतात. तसेच सोलापूर ते वाडी दरम्यान सुमारे 60 मालगाड्यांची वाहतूक होते.
होटगी आणि कुडगी येथील एनटीपीसीच्या मोठ्या प्रकल्पांमुळे या मार्गावर मोठ्या प्रमाणात कोळशाची वाहतूक केली जाते. त्यामुळे मालगाड्यांची संख्या वाढत असून काही वेळा त्याचा परिणाम प्रवासी रेल्वे वाहतुकीवर होत असल्याचे सांगण्यात आले आहे. ही वाहतूक सुरळीत करण्यासाठी अतिरिक्त मार्गिकांचा प्रस्ताव पुढे आला आहे.
रेल्वे बोर्डाने नॅशनल रेल्वे प्लॅन (NRP) अंतर्गत पुणे-वाडी मार्गाचा अतिरिक्त मार्गिका उभारणीच्या योजनेत समावेश केला आहे. 2030 पर्यंत देशातील महत्त्वाच्या रेल्वेमार्गांवर अतिरिक्त मार्गिका विकसित करण्याचे नियोजन आहे.
मांजरीपासून अपलाइनच्या बाजूने नवीन मार्गिका
मांजरी स्थानकापासून तिसरी आणि चौथी मार्गिका उभारण्याचे काम प्रस्तावित आहे. या दोन्ही मार्गिका पुण्याच्या दिशेने येणाऱ्या विद्यमान अपलाइनच्या बाजूने असतील. पुणे-दौंड-कुर्डुवाडीपर्यंत ही रचना कायम राहणार आहे.
मात्र सोलापूरजवळ या नव्या मार्गिका शहराच्या बाहेरील भागातून नेण्यात येणार असून त्या सोलापूर रेल्वे स्थानकाला बायपास करतील. पुढे तिलाटी स्थानकाजवळ या दोन्ही मार्गिका विद्यमान रेल्वे नेटवर्कला जोडल्या जाणार आहेत.
या प्रकल्पासाठी प्रति किलोमीटर सुमारे 39.40 कोटी रुपये खर्च अपेक्षित असल्याचे नमूद करण्यात आले आहे.
