पुणे : निवडणूक आयोगाने देशभरातील 20 राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये वगळलेल्या मतदारांसाठी एक विशेष नोंदणी मोहीम सुरू करण्याचा निर्णय घेतला आहे. ‘विशेष सखोल पुनरीक्षण’ (SIR) प्रक्रियेदरम्यान ज्या पात्र नागरिकांची नावे मतदार यादीतून हटवली गेली होती, त्यांना पुन्हा नोंदणी करण्याची संधी या मोहिमेद्वारे मिळणार आहे. याशिवाय, नव्याने पात्र झालेले तरुण आणि पहिल्यांदाच मतदान करणाऱ्या नागरिकांचाही या यादीत समावेश केला जाईल.
आयोगाने 29 सप्टेंबर रोजी सर्व राज्यांच्या मुख्य निवडणूक अधिकाऱ्यांना यासंदर्भात अधिकृत पत्र पाठवले होते. त्यानंतर गुरुवारी झालेल्या ऑनलाइन बैठकीत या सूचनांची अंमलबजावणी करण्याचे आदेश देण्यात आले. मतदार यादी अद्ययावत ठेवण्याच्या या नियमित प्रक्रियेत, एकही पात्र नागरिक मतदानापासून वंचित राहू नये यासाठी जिल्हा व स्थानिक पातळीवरील अधिकाऱ्यांना विशेष काळजी घेण्याचे निर्देश दिले आहेत.
या मोहिमेअंतर्गत नाव समाविष्ट करण्यासाठी नागरिकांना ‘फॉर्म 6’ भरावा लागणार आहे. विशेष म्हणजे, SIR मोहिमेच्या काळात आवश्यक असणारे अतिरिक्त प्रतिज्ञापत्र आता द्यावे लागणार नाही. SIR चा कार्यकाळ पूर्ण झाल्यामुळे आता ‘मतदार नोंदणी नियम, 1960’ मधील नेहमीच्या मानक पद्धतीनुसारच अर्ज स्वीकारले जातील.
यापूर्वी ऑनलाइन अर्ज करताना SIR संदर्भात विचारल्या जाणाऱ्या विशिष्ट प्रश्नांवर निवडणूक आयुक्त सुखबीर सिंग संधू आणि विवेक जोशी यांनी आक्षेप घेतला होता. त्यानंतर प्रक्रियेत सुलभता आणण्यासाठी हे नवीन निर्देश जारी करण्यात आले आहेत. SIR मोहिमेत मोठ्या प्रमाणावर नावे वगळल्याने निवडणूक आयोगाच्या मुख्य आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांच्यावर टीका होत होती आणि विरोध दर्शवला जात होता. या पार्श्वभूमीवर, सुटलेल्या सर्व पात्र मतदारांचा शोध घेऊन त्यांची नावे पुन्हा जोडण्याचे स्पष्ट आदेश प्रशासनाला देण्यात आले आहेत.
