तेहरान: गेल्या 33 दिवसांपासून सुरू असलेल्या विद्ध्वंसक युद्धाला आता एक निर्णायक वळण मिळाले आहे. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी ‘ऑपरेशन एपिक फ्युरी’ यशस्वी झाल्याची घोषणा करत, इराणची लष्करी शक्ती पूर्णपणे संपुष्टात आणल्याचा दावा केला आहे. या युद्धामुळे केवळ नकाशाच बदलला नाही, तर जागतिक अर्थव्यवस्थेची नाडी समजल्या जाणाऱ्या ‘हॉर्मुझ सामुद्रधुनी’बाबत ट्रम्प यांनी घेतलेला पवित्रा संपूर्ण जगासाठी चिंतेचा आणि चर्चेचा विषय ठरला आहे.
युद्धाची पार्श्वभूमी आणि इराणची कोंडी
28 फेब्रुवारी रोजी इस्रायलने इराणवर डागलेल्या पहिल्या क्षेपणास्त्राने या महायुद्धाची ठिणगी पडली. अमेरिका आणि इस्रायलने संयुक्तपणे इराणच्या अणुकेंद्र, क्षेपणास्त्र तळांना लक्ष्य केले. ट्रम्प यांच्या दाव्यानुसार, इराणचे सर्वोच्च नेते खामेनेईंसह अनेक बडे लष्करी अधिकारी या कारवाईत ठार झाले आहेत. इराणच्या नौदलाचा आणि ड्रोन क्षमतेचा अमेरिकेने पूर्णपणे बिमोड केला असून, इराण आता अण्वस्त्र तयार करण्याच्या स्थितीत उरलेला नाही, असे अमेरिकेने स्पष्ट केले असून युद्ध लवकरच संपणार असल्याचं सांगितलं आहे. तसेच इराणला न्यूक्लिअर वेपन तयार करण्याची परवानगीही देण्यात येणार नाही. असेही ट्रम्प यांनी सांगितले आहे.
‘हॉर्मुझ’ मार्ग बंद
ट्रम्प यांनी सर्वात मोठी घोषणा केली ती म्हणजे हॉर्मुझ सामुद्रधुनीतून होणारी तेल वाहतूक तूर्तास रोखली आहे. जगातील 20 % तेल वाहतूक याच मार्गाने होते. सामुद्रधुनीत प्रवेश करून आणि युद्ध संपल्यावर ती रिकामी करणार, असे ट्रम्प म्हणाले, “आमच्याकडे स्वतःचे तेल आणि गॅस मुबलक आहे, आम्ही जगात पहिल्या क्रमांकावर आहोत. अमेरिका आता व्हेनेझुएलासोबत मिळून आपली आर्थिक स्थिती अधिक मजबूत करणार असून, मध्यपूर्वेतील तेलावरचे अवलंबित्व कायमचे संपवणार आहे.
