पुणे : सध्या डेंगीच्या रुग्ण वाढत आहे. काही राज्यात सरकारने डेंग्यूसाठी रुग्णालयांमध्ये 10-15% खाटा राखीव ठेवण्याचे आदेश दिले आहेत. डेंगी कुठे, केव्हा, कसा होतो हे जाणून घ्या.
प्रश्न- डेंग्यू कसा होतो?
– डेंग्यू हा मादी एडिस डास चावल्याने होतो. या डासांची पैदास घाणीत होत नाही तर स्वच्छ ठिकाणी होते. शहरात स्वच्छ ठिकाणी राहणाऱ्या लोकांना डेंग्यूचा धोका जास्त असतो.
प्रश्न- डेंग्यू कोणत्या महिन्यात जास्त पसरतो?
– जुलै ते ऑक्टोबर महिन्यात डेंग्यूचे सर्वाधिक रुग्ण आढळतात. याचा अर्थ डेंग्यूचा प्रसार साधारणपणे पावसाळ्यातच होतो. गेल्या अनेक वर्षांपासून दिवाळीपूर्वी म्हणजेच ऑक्टोबर महिन्यापर्यंत पाऊस पडत असतो. अशा स्थितीत पाणी साचत असल्याने डेंग्यूची प्रकरणे वाढण्याची शक्यता जास्त आहे.
प्रश्न-लक्षणे कोणती?
– डेंगी तापाच्या प्रकारावर लक्षणे अवलंबून असतात. हे तीन प्रकारचे आहेत-
१)साधा डेंगी ताप
२)डेंगी हॅमरेजिक (रक्तस्रावी) ताप
३)डेंगी शॉक सिंड्रोम
रक्तस्रावी तापामध्ये नाकातून, हिरड्यांमधून रक्त येते. डेंग्यू शॉक सिंड्रोममध्ये रुग्ण अस्वस्थ राहतो. कधीकधी तो भान गमावतो. यामध्ये रक्तदाबही कमी होऊ लागतो.
या तिन्ही प्रकारची 8 सामान्य लक्षणे-
डोकेदुखी
स्नायू आणि हाडे दुखणे
थंडी वाजून ताप येणे
मळमळ
उलट्या
डोळा दुखणे
त्वचेवर पुरळ
तोंडाला खराब चव
प्रश्न- ही लक्षणे दिसू लागल्यास काय करावे?
– स्वत:च्या इच्छेने कोणतीही रक्त तपासणी करू नका. ताबडतोब डॉक्टरकडे जा, लक्षणे सांगा. ते स्वतः तुमचे परीक्षण करतील.
प्रश्न- डेंगीमध्ये प्लेटलेट काउंटची भूमिका काय असते?
– वास्तविक, जेव्हा आजारी व्यक्तीच्या रक्तातील प्लेटलेटची संख्या लक्षणीयरीत्या कमी होऊ लागते तेव्हा डेंग्यू अधिक गंभीर होतो.
प्लेटलेट्सना क्लोटिंग पेशी म्हणतात. अशा परिस्थितीत, जर तुमच्या प्लेटलेटची संख्या आधीच कमी असेल, तर तुम्हाला इतरांपेक्षा लवकर डेंग्यूची लागण होऊ शकते.
