पुणे: “आरोग्यं धनसंपदा” असे आपण (Diet Tips) म्हणतो, पण हे आरोग्य टिकवण्यासाठी आहार जितका महत्त्वाचा आहे, तितकीच महत्त्वाची आहे जेवणाची वेळ आणि वारंवारता. कोणाला दिवसातून दोनदा जेवणे आवडते, तर कोणी ‘स्मॉल मील’च्या नावाखाली ६-७ वेळा थोडे-थोडे खाते. पण नक्की योग्य पद्धत कोणती?
१. आयुर्वेद काय सांगतो?
आयुर्वेदानुसार, दिवसातून दोन वेळा पूर्ण जेवण करणे सर्वात उत्तम मानले जाते. जेव्हा पहिले जेवण पूर्णपणे पचते, तेव्हाच दुसरे जेवण घ्यावे. यालाच ‘मितहार’ असेही म्हणतात. यामुळे पचनसंस्थेला पुरेसा आराम मिळतो आणि शरीरातील विषारी घटक (Amma) बाहेर पडण्यास मदत होते.
२. आधुनिक विज्ञानाचा दृष्टिकोन
सध्या ‘इंटरमिटंट फास्टिंग’चा ट्रेंड जोरात आहे. अनेक तज्ज्ञांच्या मते, दिवसातील ८ तासांच्या कालावधीत जेवणे आणि उरलेले १६ तास उपवास करणे शरीरासाठी फायदेशीर ठरते. यामुळे इन्सुलिनची पातळी नियंत्रणात राहते आणि वजन घटवण्यास मदत होते.
३. आहारतज्ज्ञांचा सल्ला
दुसरीकडे, ज्यांना ॲसिडिटी किंवा मधुमेहाचा त्रास आहे, त्यांना आहारतज्ज्ञ दिवसातून ५ ते ६ वेळा थोडे-थोडे जेवण्याचा सल्ला देतात. यामुळे रक्तातील साखरेची पातळी अचानक वाढत नाही आणि भूकही नियंत्रणात राहते.
तुमच्यासाठी काय योग्य आहे?
-
वजन कमी करायचे असेल तर: दिवसातून ३ वेळा संतुलित आहार घ्या आणि मधल्या वेळचे स्नॅक्स टाळा.
-
ऍथलीट किंवा जिम जाणारे लोक: त्यांना ऊर्जेची जास्त गरज असल्याने ते ४-५ वेळा जेवण घेऊ शकतात.
-
सामान्य दिनचर्या: सकाळी नाश्ता, दुपारी जेवण आणि रात्री हलका आहार ही पारंपरिक पद्धत आजही अनेकांसाठी सर्वोत्तम ठरते.
महत्त्वाची टीप: तुम्ही किती वेळा जेवता यापेक्षा तुम्ही ‘काय जेवता’ हे जास्त महत्त्वाचे आहे. तुमच्या आहारात प्रथिने, फायबर आणि जीवनसत्त्वांचा समावेश करा.
