मुंबई : दसरा मेळाव्याच्या निमित्ताने शिवाजी पार्क आणि गोरेगाव येथील नेस्को सेंटरमध्ये शिवसेनेच्या दोन्ही गटांचे मेळावे पार पडले. शिवसेना (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे) पक्षप्रमुख उद्धव ठाकरे आणि उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांनी आपल्या भाषणांतून एकमेकांवर टीका केली. मतचोरीचा मुद्दा, २०१९ मधील सत्तास्थापना, केंद्र आणि राज्य सरकारची भूमिका तसेच शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांवरून दोन्ही नेत्यांनी आपापली बाजू मांडली. त्यामुळे यंदाच्या दसरा मेळाव्यात राजकीय आरोप-प्रत्यारोपांना विशेष महत्त्व मिळाले.
शिवाजी पार्कवरील मेळाव्यात उद्धव ठाकरे यांनी केंद्र आणि राज्य सरकारवर टीका केली. निवडणूक प्रक्रियेवर प्रश्न उपस्थित करताना त्यांनी मतदारांचा अधिकार आणि लोकशाही संस्थांच्या भूमिकेचा मुद्दा मांडला. देशात नागरिकांच्या मतांना महत्त्व दिले जात नसेल आणि तक्रारी करूनही न्याय मिळत नसेल, तर लोकांनी अन्यायाविरोधात आवाज उठवू नये का, असा सवाल त्यांनी केला. अशा परिस्थितीत रस्त्यावर उतरून आंदोलन करणाऱ्यांना नक्षलवादी ठरवणे योग्य नसल्याचेही ते म्हणाले.
शिवरायांच्या महाराष्ट्राला शहरी नक्षलवादाचे केंद्र म्हटले जात असल्याबद्दल ठाकरेंनी नाराजी व्यक्त केली. महाराष्ट्राला क्रांतिकारक, संत, इतिहासकार, लेखक आणि सांस्कृतिक परंपरेचा मोठा वारसा लाभला असल्याचे त्यांनी सांगितले. या राज्याच्या इतिहासाचा आणि परंपरेचा अपमान होऊ नये, अशी भूमिका त्यांनी मांडली. अन्यायाविरुद्ध आवाज उठवण्याचे आवाहन करताना, अन्याय दिसत असूनही गप्प बसणाऱ्यांनी छत्रपती शिवाजी महाराजांचे नाव घेऊ नये, असे ते म्हणाले.
दिल्लीतील जंतरमंतर येथे झालेल्या आंदोलनांचा उल्लेख करत ठाकरेंनी तरुणांवरील पोलिसांच्या कारवाईवर टीका केली. नीट परीक्षेतील कथित पेपरफुटीविरोधात विद्यार्थ्यांनी आंदोलन केल्याचा संदर्भ देत त्यांनी सरकारच्या भूमिकेवर प्रश्न उपस्थित केले. निवडणुकीतील कथित मतचोरीच्या आरोपांवरूनही त्यांनी केंद्र सरकारला लक्ष्य केले. देशातील १३ कोटी नागरिकांचा मतदानाचा अधिकार काढून घेतल्याचा दावा करत त्यांनी या आकड्याच्या गांभीर्याकडे लक्ष वेधले. निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांच्या भूमिकेवरही त्यांनी टीका केली आणि त्यांच्यावर कारवाई का होत नाही, असा सवाल उपस्थित केला. हे सर्व आरोप त्यांनी आपल्या भाषणात केले.
दुसरीकडे, गोरेगाव येथील नेस्को सेंटरमधील मेळाव्यात एकनाथ शिंदे यांनी उद्धव ठाकरे आणि विरोधकांवर निशाणा साधला. मतचोरीच्या आरोपांना उत्तर देताना त्यांनी २०१९ मधील महाराष्ट्रातील सत्तास्थापनेचा मुद्दा उपस्थित केला. त्या वेळी शिवसेना आणि भाजप युतीला जनतेने मतदान केले होते; मात्र उद्धव ठाकरे यांनी काँग्रेस आणि राष्ट्रवादी काँग्रेससोबत सरकार स्थापन केले, असा आरोप शिंदेंनी केला. जनतेने दिलेल्या कौलाशी हा विश्वासघात होता, त्यामुळे मतचोरीबाबत बोलण्यापूर्वी ठाकरेंनी त्या घटनेचा विचार करावा, असे ते म्हणाले.
न्यायाधीश आणि निवडणूक आयुक्तांच्या निवडीवरून विरोधकांकडून प्रश्न उपस्थित केले जात असल्याची टीकाही शिंदेंनी केली. उद्धव ठाकरे स्वतः मुख्यमंत्री झाले ते थेट निवडणूक जिंकून नव्हे, तर विधान परिषदेच्या मार्गाने, असा टोला त्यांनी लगावला. शिवसेनेला गद्दार म्हणणाऱ्यांनीच २०१९ मध्ये युती तोडून जनतेच्या मतांचा अनादर केला, असा आरोपही त्यांनी केला.
शिंदेंनी आपल्या भाषणात राज्यातील दुष्काळी परिस्थिती आणि शेतकऱ्यांच्या अडचणींचाही उल्लेख केला. शेतकऱ्यांची दिवाळी अंधारात जाऊ देणार नाही, असे सांगत सरकार त्यांच्या पाठीशी असल्याचा दावा त्यांनी केला. शिक्षण, वीजबिल, कर्जवसुली, चारा आणि पाणी यांसारख्या विषयांवर सरकारकडून सवलती दिल्या जात असल्याचे त्यांनी सांगितले. शेतकऱ्यांना तातडीची आर्थिक मदत आणि दुष्काळी मदत देण्याबाबतही त्यांनी भाष्य केले. सरकारने मदतीसाठी ३२ हजार कोटी रुपये दिल्याचा दावाही शिंदेंनी केला.
दोन्ही मेळाव्यांत मोठ्या संख्येने शिवसैनिक उपस्थित होते. उद्धव ठाकरे यांनी लोकशाही आणि मतदारांच्या अधिकारांचा मुद्दा मांडला, तर एकनाथ शिंदे यांनी २०१९ मधील राजकीय घडामोडी आणि सरकारच्या कामकाजाचा बचाव केला. दोन्ही नेत्यांच्या भाषणांतून शिवसेनेच्या दोन्ही गटांमधील राजकीय संघर्ष पुन्हा एकदा ठळकपणे समोर आला.
