तेल अवीव: इराण आणि इस्त्रायल यांच्यातील संघर्ष आता थांबला आहे. अमेरिकेच्या थेट सहभागामुळे या तणावाने गंभीर स्वरूप धारण केले होते, मात्र अखेर अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी युद्धबंदीची घोषणा करत मोठा दिलासा दिला आहे. या महत्त्वपूर्ण घडामोडीमागे कतारने अत्यंत कुशलतेने बजावलेली मध्यस्थीची भूमिका निर्णायक ठरली आहे.
या संघर्षाची ठिणगी अमेरिकेने इराणच्या अणुऊर्जा प्रकल्पांवर केलेल्या हल्ल्यातून पडली होती. या आक्रमक कारवाईमुळे इराण कमालीचा संतापला होता. सीरिया, इराकमधील अमेरिकेच्या हवाई तळांवर इराणने क्षेपणास्त्र हल्लेही केले. यानंतर तर परिस्थिती अधिकच चिघळली. ज्यामुळे पुढील ४८ तासांत परिस्थिती आणखी चिघळण्याची शक्यता व्यक्त केली जात होती.
या वाढत्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर, राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी युद्धबंदी घडवून आणण्यासाठी जोरदार प्रयत्न सुरू केले. दरम्यान, कतारचे पंतप्रधान शेख मोहम्मद बिन अब्दुल रहमान अल थानी यांनी मध्यस्थी केली. ट्रम्प यांनी कतारच्या पंतप्रधानांना सांगितले की, इस्त्रायलने युद्धबंदीला तयारी दर्शवली आहे आणि आता इराणलाही लढाई थांबवण्यासाठी राजी करणे महत्त्वाचे आहे. कतारच्या पंतप्रधानांनी तातडीने इराणी सरकारशी संवाद साधला आणि युद्धबंदीच्या अटी स्वीकारण्यास यशस्वीरित्या राजी केले. एका वरिष्ठ इराणी अधिकाऱ्यानेही कतारच्या प्रयत्नांमुळेच हे शक्य झाल्याचे मान्य केले.
युद्धबंदीमुळे पश्चिम आशियातील अनेक देशांनी सुटकेचा श्वास सोडला आहे. ट्रम्प यांनीही कतारच्या नेतृत्वाचे या यशस्वी मध्यस्थीबद्दल विशेष आभार मानले आहेत. या युद्धबंदीमुळे तात्पुरती शांतता प्रस्थापित झाली असून, यापुढेही शांतता टिकून राहते का, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल.
