पुणे: रात्रीची शांत झोप ही मानवी आरोग्यासाठी अत्यंत आवश्यक असते, मात्र अनेकांना झोपेत घोरण्याची सवय असते. घोरणे ही केवळ एक सवय नसून तो आरोग्याशी संबंधित एक गंभीर संकेत असू शकतो. यामुळे केवळ घोरणाऱ्या व्यक्तीच्या आरोग्यावर परिणाम होत नाही, तर सोबत झोपणाऱ्या (Snoring) व्यक्तीची झोपही मोडते. अनेकदा याकडे दुर्लक्ष केले जाते, पण वैद्यकीय भाषेत याला स्लीप ॲप्नियासारख्या आजाराचे लक्षण मानले जाऊ शकते. त्यामुळे घोरण्याच्या त्रासाकडे वेळीच लक्ष देणे गरजेचे आहे.
घोरण्याची मुख्य कारणे आणि उपाय
आरोग्य तज्ज्ञांच्या मते, घोरण्याची अनेक कारणे असू शकतात. यामध्ये वाढलेले वजन, चुकीच्या पद्धतीने झोपणे, नाक किंवा घशातील काही दोष, किंवा अति थकवा यांचा समावेश होतो. जेव्हा आपण झोपतो तेव्हा घशातील स्नायू शिथिल होतात आणि श्वास घेताना अडथळा निर्माण होतो, ज्यामुळे घोरण्याचा आवाज येतो. जे लोक पाठीवर झोपतात, त्यांना हा त्रास जास्त जाणवतो. अशा वेळी एका कुशीवर झोपल्याने घोरणे कमी होण्यास मदत होऊ शकते.
जीवनशैलीत बदल करणे आवश्यक
घोरण्याच्या समस्येपासून सुटका मिळवण्यासाठी जीवनशैलीत काही छोटे पण महत्त्वाचे बदल करणे आवश्यक आहे. वजन कमी केल्याने मानेभोवतीची अतिरिक्त चरबी कमी होते, ज्यामुळे श्वास घेण्याचा मार्ग मोकळा होतो. तसेच, रात्री झोपण्यापूर्वी मद्यपान किंवा जड जेवण टाळल्यास घोरण्याचे प्रमाण कमी होते. नियमित योगासने आणि प्राणायाम केल्याने फुफ्फुसांची कार्यक्षमता वाढते आणि श्वासोच्छवास सुरळीत होतो, ज्यामुळे घोरण्याचा त्रास हळूहळू कमी होऊ शकतो.
कधी डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा?
जर घोरण्यासोबतच झोपेत श्वास कोंडल्यासारखे वाटत असेल, सकाळी उठल्यावर डोकेदुखी जाणवत असेल किंवा दिवसभर खूप थकवा वाटत असेल, तर त्वरित डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा. अनेकदा ही लक्षणे ऑब्स्ट्रक्टिव्ह स्लीप ॲप्निया (OSA) या आजाराची असू शकतात. आधुनिक वैद्यकशास्त्रामध्ये यावर अनेक प्रभावी उपचार उपलब्ध आहेत.
