पुणे: अखिल भारतीय ग्राहक पंचायत, हवेली तालुका व आरोग्य विभाग पंचायत समिती, हवेली यांच्या संयुक्त विद्यमाने लज्जागौरी मोहीम अंतर्गत कार्यक्रम मंगळवार ११ (फेब्रुवारी) रोजी प्राथमिक आरोग्य केंद्र, कुंजीरवाडी येथे घेण्यात आला. यावेळी कार्यक्रमासाठी प्रमुख व्याख्याते म्हणून ग्राहक पंचायतचे संस्थापक सदस्य डॉ. अशोक काळे हे उपस्थित होते. सुलभ नैसर्गिक प्रसुतीसाठी अखिल भारतीय ग्राहक पंचायत, हवेली तालुका व आरोग्य विभाग पंचायत समिती, हवेली यांच्याकडून हाती घेण्यात आलेल्या लज्जागौरी मोहिमेअंतर्गत हा कार्यक्रम घेण्यात आला होता.
या कार्यक्रमाच्या अध्यक्षस्थानी श्री. भानुदास सरडे, मध्य महाराष्ट्र प्रांत सदस्य हे होते तर प्रमुख पाहुणे म्हणून कुंजीरवाडी येथील प्रसिद्ध डॉ. अविनाश मराठे हे उपस्थित होते. यावेळी डॉ. अशोक काळे म्हणाले जगातील बहुतेक विकसित देशातील महिलांच्या प्रसुतीच्या काळात सिझेरियनचा हा दर 10 टक्के च्या आसपास असताना भारतात तो 60 टक्के आहे. आपल्या पूर्वजांनी नैसर्गिक प्रसुतीसाठी आडवे न झोपता उभ्याने किंवा पायाच्या चवड्यावर बसून प्रसुती करण्यासाठीचे तंत्रज्ञान आत्मसात केले होते. यालाच लज्जागौरी म्हणून संबोधण्यात येते.
प्रसुतीगृहात मातेला बाळंतपणात होणारा तणाव दूर करण्यासाठी तिच्या जवळच्या महिला नातेवाईक किंवा इतर महिलेस तिच्यासोबत प्रवेश दिल्यास बाळंतपण व प्रसुती पश्चात कालावधीमध्ये मातेचे मानसिक स्वास्थ चांगले राहण्यासाठी मदत होते. यामुळे नवजात अभ्रकाचे आरोग्य चांगले राहण्यास मदत होते, वेदनाशक औषधांची आवश्यकता कमी भासते, बाळंतपणाचा अनुभव सुखद असल्याची जाणीव होते, बर्थ कॅम्पेनियनची निवड करताना प्रसुती मातेची आई, सासू, बहीण, जाऊ, नणंद किंवा कुटुंबातील इतर स्त्री याबरोबर असाव्यात त्यामुळे प्रसुती पश्चात उदासीनतेचे प्रमाण कमी होते. तसेच नैसर्गिक प्रसुतीसाठी प्राथमिक आरोग्य केंद्राचाच आधार घ्यावा जेणेकरून आपलं सिजेरियन टळेल व खर्च देखील कमी होईल असे डॉ. काळे यांनी सांगितले.
पूर्वीचे केर काढणे, जात्यावर दळण दळणे, जिने खाली वर करणे, खाली बसून धुणे भांडी करणे, पाटावरवंटा वाटणे हे आता कालबाह्य झाले आहे. त्यामुळे जीवन शैलीत बदल झाले, परिणामी सिझेरियनचे प्रमाण वाढले. आमच्याकडे नाव नोंदणी केल्यास याबाबत सर्व सुविधा विना खर्च व घरपोच सोडणे देखील मोफत केले जाते. तसेच आम्ही सिझेरियन न करता शक्यतो नैसर्गिक प्रसुतीलाच प्राधान्य देतो. अशी माहिती प्राथमिक आरोग्य केंद्र प्रमुख कुंजीरवाडी च्या वैद्यकीय अधिकारी डॉ. रूपाली लोखंडे यांनी दिली.
या कार्यक्रमासाठी डॉ. अशोक काळे नैसर्गिक प्रस्तुती तज्ञ, डॉ. अविनाश मराठे, ग्राहक पंचायत मध्य महाराष्ट्र प्रांताचे सदस्य भानुदास सरडे, वैद्यकीय अधिकारी प्राथमिक आरोग्य केंद्र कुंजीरवाडी च्या डॉ. रूपाली लोखंडे, डॉ. रूपाली बंगाळे, पुणे महिला आघाडी प्रमुख भाजपा च्या सौ. पूनमताई चौधरी, पुणे जिल्हा ग्राहक संरक्षण परिषद सदस्य संदिप शिवरकर, ग्राहक पंचायत तालुका अध्यक्ष कैलास भोरडे, तसेच आरोग्य सेवक, गटप्रवर्तक, आरोग्यसेविका, सेवक वृंद तसेच गरोदर माता भगिनी बहुसंख्येने उपस्थित होते. कार्यक्रमाचे सूत्रसंचालन राघवदास चौधरी यांनी केले, तर आरोग्यसेवक सुनील वाघमारे यांनी आभार मानले .
